Zienswijze

Zienswijze: Zoomweg 10, ontwerp omgevingsvergunning voor het uitbreiden van de golfbaan, uitgebreide procedure i.v.m. bestemmingsplan.

Wageningen 4 juli 2015

Geacht College van B en W der Gemeente Wageningen,

Op 14 november 2012 heeft de Wageningse golfclub een omgevingsvergunning ingediend voor de uitbreiding van de golfbaan met 5 holes op het perceel C1829 ten oosten van Sportpark de Zoom. De club is met de eigenaar, het landgoed de Dorschkamp, overeengekomen het perceel te huren voor de komende 30 jaar.

Wij uiten hierbij onze bedenkingen tegen dit voornemen:
1. Schade aan natuur en landschap. Dit is in strijd met ruimtelijke ordening en behoud en versterking van natuurwaarden.
a. Het inrichten van een deel van perceel C 1829 Gemeente Wageningen, als golfbaan betekent een irreversibele schade aan het gehele gebied tussen Heidepark, Papenpad, Stadsweg en Scheidingslaan. Dit gebied valt in zijn geheel in de Ecologische Hoofdstructuur. Het grenst via Papenpad en Stadsweg direct aan het Natura 2000 gebied. Door dit plan zal de recreatiedruk in het aangrenzende Natura 2000 gebied toenemen.
b. Mede in acht genomen de bijzondere landschappelijke en cultuurhistorische waarden van de nabij gelegen Wageningse Eng, Landgoed Oranje Nassau Oord, Landgoed Oostereng en het Renkumse Beekdal, zal het de overgangsfunctie tussen open Eng en bos verloren gaan.
c. Een bijkomende morfologische bijzonderheid is, dat bewuste akker een nog niet verstoord “droogdal” is. Hiervan bestaan er weinig meer in haar soort. Meestal liggen er wegen of andere infrastructuur.

2. Het recreatief medegebruik is in onvoldoende mate erkend.
a. Het landgoed de Dorschkamp valt onder de Natuurschoonwet met alle bijzondere voordelen en verplichtingen die daar uit voortvloeien. Op een landgoed dat onder de Natuurschoonwet valt moet per ha bos, 50 m wandelpad en per ha overig terrein 25 m wandelpad voor het publiek open staan. Dit wordt aangegeven met de bekende borden “opengesteld”. Begin negentiger jaren werd van veehouderij op maïs overgeschakeld. Tegelijkertijd verdwenen de toegangsbordjes bij de entree van het landgoed. Er werd ook niet meer gehandhaafd.
b. Het recreatief medegebruik is sinds die tijd sterk gegroeid. Na de omschakeling van veehouderij naar maïs, en van maïs naar biologische teelten, werd er na de oogst steeds meer paardgereden over de kale akkers. Hierdoor ontwikkelden zich slijtpaden, die ook steeds meer door wandelaars, fietsers en mountainbikes gebruikt gingen worden.
Gemeenschappelijke activiteiten vanuit verenigingen (ruiters, padvinders, mountainbikes, scholen, etc.) vinden er meer en meer plaats. Ook wordt er dagelijks individueel veel gewandeld, paardgereden, gefietst en worden er andere vormen van recreatie bedreven.
c. Dit intensievere recreatief medegebruik, gaat ten koste van het huidige biologisch agrarisch gebruik. Het blijkt niet mogelijk op eenvoudige wijze tot stand gebracht te kunnen worden. Er blijven zich “olifantspaden” vormen, omdat men aanwijzingen en versperringen negeert.
3. Gevolgschade aan de omgeving, het Natura 2000 gebied, vanwege verdringing van het bestaande recreatief medegebruik..
a. Door de aanleg en exploitatie van de 5 holes golfbaan wordt het recreatief medegebruik van het gebied tussen Heidepark, Papenpad, Stadsweg en Scheidingslaan beperkt, gehinderd of onmogelijk gemaakt.
b. In de praktijk zal het betekenen dat het wandelen, fietsen , paardrijden en overige recreatie zich zullen verplaatsen naar de percelen van het Natura 2000 gebied. Dat is het gebied aan de andere kant van het Papenpad en de andere kant van de Stadsweg (het fietspad) .
c. Dit betekent dat rustfuncties voor de fauna en flora in het Natura 2000 gebied in het gedrang zullen komen, doordat bestaande paden intensiever zullen worden gebruikt en zich nieuwe paden zullen vormen.
4. Bedenkingen tegen het inrichtingsplan.
a. Het kappen van 275 op 1,16 ha bomen in de bufferzone tussen sportvelden en de groene kamers. Dat betekent, dat de landschappelijke intimiteit van deze groene kamers verloren gaat. Het bekent ook dat geluid- en lichtbelasting van de sportvelden door zal dringen tot op deze akkers.

b. Het aanbrengen van bosschages tussen de holes op de golfbaan zal de zichtlijnen op de akkers te niet doen. In een motie heeft de Raad aangenomen de bosschages hier niet toe te staan. Dit zal belangrijke consequenties voor het baanontwerp moeten hebben. Er is ook een niet denkbeeldig risico dat er in de praktijk van de uitvoering van deze motie weinig terecht komt.
c. Het aanbrengen van compensatiebebossing in de aanliggende kleine groene kamer zal het dwars doorzicht over het droge dal wegnemen. In een motie heeft de Raad aangenomen de herbebossing en of bosschages hier niet toe te staan. Het is niet duidelijk waar de compensatiebebossing dan wel plaats gaat vinden omdat alternatieven schaars zijn. Zo het er nu uit ziet, komt er eenvoudig geen compensatiebebossing.
d. Het aanbrengen van een vijverpartij op het laagste deel van het droge dal zou het natuurlijk karakter van de akker volledig te niet doen.
e. De aankleding van de akker met permanente begroeiing voor de golffaciliteiten verstoort de huidige dynamiek van de ecologische teelten. Die dynamiek is van groot belang voor de vogelstand en hun prooidieren. Deze landbouwenclaves zijn niet alleen geliefd bij de recreanten, maar ook bij het roodwild. Het roodwild trekt, door de investeringen in het Renkumse Beekdal, meer richting Rijn.
f. Stobbenwallen: Het tekortschieten van de bescherming, maar het teniet doen van het doorzicht. De beoogde stobbenwal biedt geen afdoende bescherming tegen wegvliegende golfballen. Ondanks gebod- en verbodsborden zal men gebruik blijven maken van de kortste aangenaamste routes. Het blijft een “olifantenpad”, een route gegrift in het geheugen van de mederecreanten.
g. Het ontbreken van een risicoanalyse en de afwezigheid van een externe veiligheidsstudie naar wegvliegende golfballen. Dit is onbegrijpelijk, gezien het intensieve recreatief medegebruik. Ruiters, fietsers en wandelaars lopen in de nabijheid van de baan risico geraakt te worden door wegvliegende ballen. Als er ongelukken gebeuren is dat te wijten aan de nalatigheid van de portefeuillehouder veiligheid. Er heeft geen onafhankelijk onderzoek plaatsgevonden naar het risico van wegvliegende ballen en de aannemelijke kans dat een mederecreant er door getroffen wordt.
5. Effectief ruimte beslag 5 holes golfbaan bedraagt ruim 14 hectare, ontrokken aan de recreatie gebruiksruimte van Landgoed de Dorschkamp.

a. Bijna de helft van het perceel landbouwgrond, bos en berging, kadastraal bekend , gemeente Wageningen, sectie C nr. 1829, ter grootte van 14.04.25 hectare wordt verhuurd voor een periode van 30 jaar aan de Stichting Golfbaan Wageningen. Dit betreft een oppervlakte ter grootte van circa 7,20 hectare.
b. Genoemde veiligheidsrisico’s voor wegvliegende ballen maken het recreatief medegebruik in het gehele gebied gevaarlijk en

c. de impact is dus niet beperkt tot gehuurde 7,20 hectares, maar strekt zich uit over nagenoeg de gehele kavel, sectie C nr. 1829.
d. Dit betekent, dat niet 7.2 maar vrijwel de gehele 14 hectare wordt onttrokken aan de recreatieve gebruiksruimte.
e. Dit heeft grote betekenis voor de toegang tot het landgoed en de Veluwe vanaf de stadsrand. De meest gebruikelijke toegang vanaf het Hondenveld vervalt. Als toegangswegen blijven open het Papenpad en de Stadsweg. Het Papenpad zal door middel van hekwerk en of stobbenwal moeten worden afgeschermd tegen wegvliegende ballen. Dit geldt eveneens voor het wandelpad langs het voormalige proefveld aan het Heidepark.
f. Een voorstel voor een risicoanalyse en externe veiligheidstudie per separate brief, is onderweg naar de portefeuillehouder veiligheid.
6. Ontbreken van een draagvlakonderzoek.
a. Gezien de aard en omvang van de interventie, is ten onrechte geen draagvlakonderzoek gedaan. Het recreatief medegebruik is omvangrijk en divers en jaar op jaar breidt dit uit.
b. Tijdens de voorlichtingsavond in het clublokaal van de Wageningse Golfclub in het najaar van 2012 verzamelden bij een omgevingstemperatuur van onder het vriespunt zich tientallen, zo niet honderden recreatieve medegebruikers. Het was een publieke noodkreet om dit plan tegen te gaan.
c. Het verklaart het succes dat de petitie van Mooi Wageningen heeft gehad. In korte tijd tekenden bijna 3.000 mensen hun petitie tegen de uitbreiding van golfbaan.
7. Alternatieve financiering recreatief medegebruik landbouwenclaves is noodzaak.
a. De autonome ontwikkeling van het recreatief medegebruik berokkent financiële schade aan de landgoedeigenaar. De agrarische gebruiker van de landbouwenclave is genoodzaakt de gewasschade gedeeltelijk te verhalen op de eigenaar door een verlaging van de pachtprijs.
b. Inderdaad, de golfclub biedt aan middels een 30 jaren lopend contract, bewuste landbouwenclaves te huren, onder vergoeding van de volledige pachtprijs.
c. De Stichting Behoud Cultuurlandschap de Dorschkamp beoogt een alternatief te bieden door het geven van financiële compensatie aan de eigenaar. Vergoeding van de gederfde pachtopbrengsten, echter zonder aantasting, maar met behoud van de natuurlijke en cultuurhistorische waarden en met inzet van vrijwilligers voor het onderhoud van het landgoed.
d. Het instrument dat de Stichting daartoe wil inschakelen is het financieringsmechanisme van de Stichting Landschapskapitaal, opgericht door de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap. Donaties aan Stichting Landschapskapitaal zijn fiscaal aftrekbaar. Het is een ANBI, een Algemeen Nut Beogende Instelling. Donaties voor het behoud van het cultuurlandschap van de Dorschkamp zullen daartoe worden geoormerkt. Het financieringsmechanisme kan, hetzij een eeuwigdurende afkoop, of afkoop met een termijn een beperkte duur bewerkstelligen.
e. Om dit te realiseren zoekt de Stichting de steun van recreatief medegebruikers, omwonenden en alliantiepartners. Die steun betreft financiële steun en of vrijwilligerswerk.
f. Essentieel voor het slagen van dit initiatief is, is dat de eigenaar dit alternatief onder ogen neemt. De bereidwilligheid tot donatie wordt thans onderzocht. Werkt dit, dan heeft los van de regelgeving, de markt het werk gedaan.
8. Alternatieve mogelijkheden voor de Wageningse Golf Club
a. In de directe omgeving van Wageningen staan verschillende golfbanen ter beschikking om knelpunten in het gebruik van de faciliteiten van Sportpark de Zoom op te vangen.
b. Sommige partijen in de gemeente raad voeren aan dat het low-budget idee van de WGC hen aanspreekt. Echter iedere Wageninger kan aanspraak doen op gemeentelijke ondersteuning , wanneer de persoonlijke situatie financieel problematisch is, ongeacht of het golf, zwemmen of een andere tak van sport of recreatie betreft. Omgekeerd kan een vereniging, in dit geval een golfclub, leden met een financieel probleem ook verwijzen naar andere Stichtingen en Fondsen, of zelf een regeling treffen voor betreffende persoon.
c. Dat laatste is gebruik bij vele verenigingen. Het is niet te rijmen, dat dit recht van iedere burger, gekoppeld wordt aan het verlenen van de omgevingsvergunning aan de golfclub.
d. De golfsport in Nederland was een elitaire sport, maar is een gewone mensen sport aan het worden, Financieel Dagblad Juni 2015, Sportmarketing en Golf. Er is geen reden te doen, of golf is uitgezonderd van de door ons allen afgesproken wet en regelgeving , ook wat betreft de ruimtelijke ordening en het behoud en de versterking van de natuur.
Voor Uw goede begrip, onze Stichting zal zich met alle financiële en maatschappelijke middelen inzetten een duurzaam alternatief te garanderen en zorg voor dragen dat de landschappelijke waarden en ecologische waarden voor volgende generaties behouden blijven.


Met vriendelijke groet
- Gerrit Box, voorzitter
- Caspar Bosma, secretaris
- Gijs Kok, penningmeester